Avusturya Parlamentosu’nda bulunan DPT, OVP, FPÖ, Yeşiller, Neos ve Team Stronach partilerinin işbirliği ile hazırlanmış olan bu yasa önergesinin kabulü öncesinde Yeşiller Partisi milletvekili Peter Pilz ‘Avusturya’dan Türkiye’ye uygulanacak bir silah ambargosu net bir mesaj olacaktır.’ diyerek tasarıyı gündeme getirmişti.

The post GLOCK ve STEYR SATIŞINA YASAK MI GELİYOR? appeared first on Tabanca ve Tüfek.

Kariyerine Tuna nehrinin karşı kıyısında başladı, sonrasında ise Akdeniz’in karşı kıyılarına geçti ve kariyerini İtalyan sömürgelerindeki birliklerin ellerinde tamamladı. Avusturya kaynaklı arşivlerde bu tabancanın M.7 modeli olarak bakanlığa, yani bilinen adıyla “k.u.k. Kriegsministerium” olarak tanınan mercie 1904 yılında sunulduğunu gösteriyor (Not-1). Gerek silah gerek mühimmatı uzun çalışmalar sonucunda geliştirilmiş, çok sayıda patente konu olmuştu ve bu patentlerden en anlamlı olan ikisi 1899 ve 1900 yıllarında alınmıştı. Tabanca-fişek eşleşmesi o yıllarda eski tasarım askeri silahların pek fazla olmayışı nedeniyle yeni projelerin ürünü olan malzemelerin kullanılmaya başlandığı bir döneme denk gelmişti. Tabii bu da deneme yanılma süreçleri nedeniyle bazen istenilen malzemeyi tam tutturamamak ve sürekli yenilerini denemek gibi bir durumla karşılaşılması anlamına geliyordu. Bu durum özellikle İtalya’da (Not-2) ve Avusturya-Macaristan’da çok sık yaşanmış, on yıllık bir dönem içinde hepsi yeni tasarım olan üç kısa namlulu silah ve bunlara ait üç mühimmat denenmişti: Bunlardan biri 8 mm M.98 Revolverpatrone mühimmat kullanan 8 mm M.98 Revolver toplu tabanca, diğeri 8 mm M.7 Scharfe Repetierpistolen-Patrone çaplı mühimmat kullanan Repetierpistole tabanca, üçüncü ise 9 mm M.12 Steyr-Pistolenpatrone mühimmat kullanan 9 mm M12 Steyr modeliydi.

İlk çıkan yarı otomatik tabancaların bir örneği ile son çıkanlardan biri üst üste görülüyor. Boyutsal olarak M.7 oldukça iri bir tabanca ve çapı hariç Beretta 92 serisinden her açıdan daha büyük. Resimdeki iki tabanca arasındaki en belirgin fark, M.7 modelinde daha ince olan kabza ile, daha dar olan kabza sırtı tırnağıyla tetik arasındaki mesafede. Erkeklerin ortalama boyunun bir altmışın biraz üzerinde olduğu bir devirde, kabza yapısının da bu şekilde tasarlanması normal. Nitekim o devirdeki toplu tabancaların da aynı şekilde küçük ve ince kabzalara sahip olduklarını görüyoruz.

FİŞEK

İtalya’da 8-Roth-Steyr adıyla tanınan fişek, 19.yüzyılın başlarında Avusturya’da , o zamanlar çok yeni olan otomatik tabancalar ve bunların mühimmatları üzerinde yapılan çalışmaların ve deneylerin bir ürünü. O hareketli dönemde Avusturya Macaristan İmparatorluğunda gerçekleştirilen silahların tümü aynı ortak çapa sahipti ve bu çap hiçbir zaman 8 mm’in üzerinde değildi (Not-3). Diğer ortak elemanları besleme sisteminde sıyırmalı fişek atacı kullanılmasıydı ve çıkartılabilir şarjörlü ulusal projeleri olmasına rağmen sonraki dönem Avusturya Macaristan askeri silahlarının bir çoğu da bu özelliğe sahip olarak üretilmişti. Örneğin Dormus 1, 2 ve 3 sayılı model (1892- 1893) ile Kromar 1893 modeli plaketli fişek besleme sistemine sahipti, Coeve Schönberger 1 ve 2 sayılı modeller ise 7,5 mm çapındaydı. Daha ayrıntılı açıklamak gerekirse, Schönberger ve Kromar tabancaların fişekleri çelik mantolu mermi çekirdeği içeren ilk fişeklerdi. M.7 modeline ilham veren Roth-Krnka (Not-4) tasarımı ilk modeller de 8 mm çapında ve 7,5 gram mermi çekirdekli fişekler kullanıyorlardı. Daha sonra bu ölçüler 8 Roth-Steyr projesinde de aynen uygulandı. Kovan şekli ve boyutları ise en az iki geçiş süreci yaşadıktan sonra ortaya çıkmıştı: M.I modeli adıyla 1897’lerde deney aşamasında kalan Roth-Krnka tabancada kullanılan kovan şişe formundaydı (Not- 5), M.II modeli olarak (1903) tanınan tabancanın kovanı ise silindirik yapıdaydı.

8 mm M.7 scharfe Repetierpistolen-Patrone fişeğin teknik resmi görülüyor. 1938 yılından kalma bir fiyat listesinde 8 Roth-Steyr fişeklerin bin tanesinin 599 reichsmark olduğu yazılı, bugünkü rakamla 306 Euro.

Bu ikincisinin fişeği kovan uzunluğu hariç (sonrakiler 18,7 mm iken bu 20,65 mm uzunluktaydı) artık son halini almıştı ve aslında Karel Krnka adını taşıması gerekirdi. 8 Roth-Steyr fişek imparatorluk dönemi askeri mühimmatın tipik unsurlarına sahipti: Pirinçten yapılmış (%67 bakır alaşımlı) kovan ve kapsül ile çelik gömlekli mermi çekirdeği vardı. Kullanılan mermi çekirdeği kalibreye oranla aslında oldukça ağırdı: Aynen 9M38 ağırlığına sahipti (7,5 gram) ve alışılagelmedik şekilde uzundu. Kıyaslama açısından bu mermi aynen 8 MM M.98 Revolverpatrone fişeğin mermisi gibi 17 mm uzunluğa sahipti, 9M38 fişeğin 15 mm uzunluğundaki mermi çekirdeğinden ise biraz kısaydı (Bkz. Armi e Tiro Ekim ve Kasım 2009 sayıları). Kullanılan barut 0,28 gram Scheibchenpulver M.97 idi ve küçük diskler halindeki bu nitro-selülöz barutun yerini daha sonra küçük plaketler halindeki 0,26 gr Plättchenpulver M.11 almıştı. Bunlardaki çalışma basıncı 2.200 atmosfere ulaşıyordu ve M7’nin sağlam yapısı bu basınca rahatça dayanabiliyordu. Namlu ağzından 12,5 metre mesafede ölçülen hız ise saniyede 320 ± 10 metre civarındaydı. Habsburg İmparatorluğu askeri birimleri tarafından kullanılan diğer silah ve mühimmatta olduğu gibi, bunlar da depoda fazla bekletilecek şekilde tasarlanmamıştı.

İkinci dünya savaşında Sovyetler Birliğinde geçerli kurallar uygulanıyordu ve buna göre herhangi bir askeri malzemenin cephedeki istatistiksel ömrünü uzatmaya yönelik bütün çabalar gereksiz bir zaman ve kaynak kaybı olarak nitelendiriliyordu. Yani ayrıntılara önem veren ama bu nedenle maliyeti şişiren mükemmellikçi Alman imalat felsefesinin tam tersi geçerliydi. Bunlara sıkça gösterilen ve Sovyetlerin felsefesini açıklayan örneklerden biri, Alman-Sovyet çarpışmalarının ilk bölümünde, bir avcı bombardıman uçağının ömrü saatlerle ölçülüyordu, zira VV-S uçaklarının Luftwaffe (Alman Hava Kuvvetleri) tarafından havada ya da karada tahrip edilme oranı o denli yüksekti (Not-6). İkinci bir örnek ise Sovyet tanklarıyla ilgili: Bunların toplam maliyeti Alman malı Panther zırhlı araçlarının sadece şanzımanının fiyatına eşitti. Avusturya-Macaristan yapımı mühimmata gelince, birinci dünya savaşı için üretilenlerin (bilhassa uzun namlulu silah mühimmatının) ömrü de son derece kısaydı, zira herhangi bir koruyucu kullanılmamış çelik gömlekleri çok kısa sürede okside olarak paslanıyor, kovan ağzı ve/veya omuz kısmında yetersiz dikiş olmasından çatlaklar meydana geliyordu.

1.	2.
3.	4.

1,2,3 ve 4 sayılı fotoğraflarda M.7 ateş ederken görülüyor. Geri tepme, hem silah ağır olduğundan, hem de nispeten uzun bir eksende hareket eden ağır kütlelerden oluşan çalışma sistemi nedeniyle oldukça yumuşak. Kovanlar ise bilhassa kovan çıkarıcı ve fırlatıcı ucun merkezi pozisyonundan dolayı rastgele her yöne fırlatılıyor. Bir nevi çift hareketli tetik sistemi şablonunda çalışan tetiğin düşme ağırlığı bir P38’den bile fazla ve beş ile yedi kg arasında değişiyor. Süvari birliklerine dağıtılan M.7’nin atın sert bir hareketiyle kazara ateş etmesini önlemek için çok ağır bir tetik tercih edilmiş. Ama bir yandan da, neredeyse bir asır sonra, artık atların ve süvarilerin olmadığı bir devirde, tek hareketli tetik sistemine sahip Beretta 34 modelinin 4,5 kg tetik düşürme ağırlığı olduğunu unutmayalım.

Birinci ve ikinci dünya savaşları arasında M.7 ve mühimmatı Avusturya’da henüz sınırlı sayıda kullanılıyordu. 1937 yılında Avusturya federal ordusu bağımsız olarak son alım sözleşmesini imzaladı ve buna göre Hirtenberg adıyla tanınan Hirtenberger patronen, zündhütchen und metallwarenfabrik şirketi bu orduya tam 10.000 adet fişek sattı. Miktarı tam bilinmeyen başka bir askeri ihale sözleşmesi de, ki muhtemelen son ihaleydi, 1938 ağustos ayında imzalandı. Avusturya silahlı kuvvetleri Anschluss sonrasında Üçüncü Reich ile ittifak içinde olduğundan, bu mühimmat resmi olarak Wehrmacht için (Not-7) satın alınmıştı. Fişek tablalarında sivil piyasa için vurulan Hirtenberg damgaları vardı, ama Staatfabrik-Wöllersdorf fabrikasından gelen 10 fişeklil standart askeri kutulara paketlenmişlerdi. O devirde üretilen fişekler kupro-nikel kaplamalı mermi çekirdeğine sahipti.

ÜRETİCİLER

Roth-Steyr 8 mm fişek Hirtenber firmasının yanı sıra, Viyana’daki Georg Roth (Not-8), Budapeşte’deki Manfred Weiss Patronenfabrik, Milano’daki Léon Beaux amp;C. Ve İtalyan Fiocchi tarafından üretildi. İtalya’da da üretilmiş olduğundan şu an muhtemelen elimizdeki M.7 mühimmat yerli malıdır. Nitekim koleksiyoncuların elinde de Fiocchi tarafından 1918 yılında üretilmiş 8 mm Roth-Steyr fişekler mevcut. M.98 toplu tabancanın 8 mm çaplı fişeği için de aynı şey geçerli, zira bu fişeklerden de günümüzde üzerinde “FIOCCHI 1918” damgası bulunan örnekler var.

VERSİYONLARI

8 mm Roth-Steyr fişek en az beş farklı tipte üretildi. Scharfepatrone: Almanca yazılmış askeri kullanım kılavuzlarında bu mühimmat her zaman Scharfepatrone adıyla yer alıyor. Tam karşılığını İngilizlerin, normal fişekleri ses fişeklerinden ayırt eden live ammunition tanımlamasından türeterek “canlı fişek” şeklinde tercüme edebiliriz, ama bizim kullandığımız haliyle “mermili fişek”, yani normal “fişek” şeklinde bir tanımlama daha doğru olur. Irreguläre Scharfepatrone: Bunu da “askeri mühimmat dışı” olarak tanımlayabiliriz. Son derece ender rastlanan bir mühimmat, ama Roth katalogunda yer aldığına göre tek üreticisi olan bu firma tarafından az sayıda bile olsa üretilmiş. Bu fişeğe atıfta bulunan yegane kaynakta “Art Scheibenschußpatrone” ibaresiyle yer alıyor (tam çevirisi Skeet atıcılığı fişeği, ama buradaki Scheiben kelimesi Tirollerde yapılan geleneksel atıcılık müsabakalarındaki boyanmış ahşap tabak anlamına da geliyor), ama aynı kaynakta bu fişek için Jagdpatrone (av fişeği) tanımlaması da geçiyor. Muhtemelen o devirde moda olan tabanca-karabina karışımı deneysel bir Roth-Krnka silah için üretilmişti. Beschießpatrone: Dolu fişekler arasından tipik parafinli olmayan yegane versiyon.

1. 8 mm Roth-Steyr ile yanında katili 9 parabellum görülüyor. Katili diyoruz çünkü 9 milimetrelik bir düzineden fazla askeri fişeğin yanı sıra muhtelif 7,65’lerin kullanımına da son verdi. Her ikisinin de kovanı 19 mm boyunda ve aralarında çap olarak sadece 1 mm bulunsa da, 9 parabellumun yanında 8 mm Roth-Steyr bir hayli zayıf görünüyor.

2. Sağda, üstteki iki fişeğin mermi çekirdekleri görülüyor. Burda 8 mm Rosth-Steyr rövanşı kısmen alıyor, çünkü çekirdeğinin ağırlığı 9 parabelluma eşit, ama boy olarak rakibini geçiyor.

3. Resimde 8 mm M.7 scharfe Repetierpistonel-patrone (solda) standart askeri konfigürasyonunda (7,5 ± 0,1 gram çekirdek; 18,70 ± 0,05 mm kovan; 0,28 ± 0,01 gram Schiebchenpulver M.97 barut). NATO renk yönetmeliği siyah boyalı uçları delici (perfore edici) mermileri belirlemekte kullanıyor. Kraliyet ordusu ise siyah uçlu mermiyi (ortadaki) Tormentioren adı verilen güçlendirilmiş (zorlamalı) testleri işaret etmek amacıyla kullanıyordu. Sağda ise Unterrichtspatrone, yani devinimsiz fişek düz kovanlı versiyonuyla görülüyor.

4. Imperial-regie dönemi fişeklerin tipik dip tablası dört çentiğin böldüğü dört bölümden oluşuyordu ve bu bölümlerin üzerinde üreticinin markası, parti numarası ve ikiye bölünmüş üretim yılı yer alıyordu. G.R. harfleri ise o devrin en önemli sanayi markalarından biri olan Georg Roth Aktiengesellschaft firmasının logosu. Bu şirketin dört fabrikası vardı, 1866 yılında kurulmuş, 1928 yılında ise kapanmıştı.

5. İtalyan yapımı 8 mm Roth-Steyr fişekler arasında koleksiyonculuk açısından en ilginci hiç kuşkusuz 1918 yılında üretilen Fiocchi. Artık koleksiyoncular için çok ender bulunan bir parça. Savaş döneminin acil ihtiyaçları çerçevesinde alelacele yapılan özensiz üretimler bu fişeğe de yansımış ve resimde kapsül deliğinin hafifçe eksen dışına kaymış olduğu görülüyor. M.7 sadece 1981 yılında ulusal katalogda genel silah olarak sınıflandırıldı. Başka deyişle, 1918 yılından 1981 yılına kadar Fiocchi ya da Béaux genelde koleksiyon amaçlı birçok mühimmat ürettiler (en azından ikinci dünya savaşından sonra bu hep böyle oldu), ama hukuken (ve mantık dışı olarak) bunlar 9 mm M.12 Steyr-Pistolenpatrone gibi askeri mühimmat addediliyordu.

Eski Avusturya askeri terminolojisinde Tormentieren olarak adlandırılıyormuş. Diğerlerinden siyaha boyanmış ucu ve tablasıyla ayrışıyor. Barut olarak bu fişeklerde ilk başta 0,32 gram ScheibenPulver M.97 kullanılmış, daha sonra bu barutun yerini 0,30 gram Plättchenpulver M.11 almış. Bu fişekten günümüzde sadece iki dünya savaşı arasındaki zaman diliminde üretilmiş olan örnekler mevcut. Leherenpatrone: Bu da son derece ender rastlanan ve bazı koleksiyoncularda bulunan bir fişek. İki tipi mevcut: No.1 sadece kovandan oluşuyor, No.7 ise kovanla birlikte sahte fişek de içeriyor. Unterrichtspatrone: Devinimsiz bir fişek, standart mermi çekirdeğinden daha uzun olan bir çekirdekle donatılmış, zira tablanın iç kısmına dayanan çekirdeğin bir müddet sonra kovanın içine geri girmesi önlenmek istenmiş. Düz, kanallı delikli ve kombine kovanlı versiyonları mevcut. Kuru sıkı fişekler ise hiçbir zaman üretilmemiş.

TABANCA

Avusturya-Macaristan silahlı kuvvetleri 98 modeli revolveri tercih ettiklerinde güçlü bir toplu tabanca askeri birliklerde son kez kullanılmış oluyor. M.7 modeliyle de ilk kez yarı otomatik bir tabanca kullanılmış oluyor. Bu ilk saptamaya itiraz eden olmasa da, M.7 tartışma konusu zira örneğin 4 mayıs 1900 tarihinde İsviçre askeri birimlerinin Pistole, Ordonanz 1900, System Borchardt-Luger gibi tabancaları kullandığı biliniyor, Belçika Krallığı ise askerlerini 3 temmuz 1900 tarihinde 900 model FN Browning tabanca ile donatıyor (Not-9). Ama o tarihlerde bu iki ülke de güçlü ülkeler klasmanında değil. O zamanlar İtalyan deniz kuvvetleri de Mauser 1899 modelini kullanmaya başlamışlardı ve Avusturya imparatoru Franz Jozef İtalya’yı da güçlü devletler sınıfına sokmadığından bu duruma kızıyordu. 4 Kasım 1918 tarihine kadar yaşasaydı belki de fikrini değiştirmek zorunda kalacaktı. Ama bir gerçek var ki, Avusturya-Macaristan İmparatorluğu ilk yarı otomatik silahların denenmesinde öncü olmuştu. 1892 tarihinden itibaren en az on adet yarı otomatik silah modeli ordunun Artilleriezeugsorganisation adlı birimi tarafından denenmişti. Testlerden geçen bazı modeller ise sınırlı sayıda üretildi ve devriye birliklerine dağıtıldı. M.7 otomatik tabanca ile M.98 revolveri birbirine bağlayan diğer bir özellik de namlu iç çapının o devirde yaygın bir alışkanlık çerçevesinde ordudaki uzun namlulu bazı silahlarla aynı olmasıydı (Not- 11).

Savaş sonrası döneme ait İtalyan yapımı 8 mm Roth-Steyr görülüyor. Soldan itibaren Milanolu Béaux amp; C. ile Lecco’lu Giulio Fiocchi firmasının fişekleri yan yana. Bilindiği kadarıyla 1918 yılından sonra İtalya’da üretilen fişeklerde üretim yılı yazmıyor, yazanlar da sadece askeri üretim olanlar. En eski tarihte üretilenlerde kapsül genelde tombaktan (bakır-çinko alaşımından) yapılmış, daha sonra bu malzemenin yerini önce pirinç, daha sonra da nikelli pirinç alıyor. Mermi çekirdeği gömleğinde hiç bir zaman çelik kullanılmamış, bunun yerine muhtelif dönemlerde İtalya’daki üretimlerde dönüşümlü olarak maillechort (bakırnikel- çinko alaşımı), pirinç ve tombak kullanılmış olduğunu görüyoruz. Her iki İtalyan üreticinin fişeklerinin tablalarında Avusturya-Macaristan fişeklerinde görülen tipik yıldız sembolleri mevcut.

Özellikle M.7 özel bir sınıfın (süvari birliklerinin) kullanımı için tasarlanmıştı ve bu da o devir için pek alışılagelmedik bir durumdu, zira belli birliklere o dönemde tabanca değil sadece uzun namlulu silahlar dağıtılıyordu (Not-12). Savaş başladığında süvari birliklerinin giderek piyadeye dönüşmesiyle imparatorluk ordusu da M.7 tabancaları geri çekmeye ve bunları mitralyöz, topçu, öncü keşif-gözetleme birimlerine dağıtmaya başladı. Bu silahın hem Avustırya’da hem de Macaristanda imal edilmiş olduğu biliniyor, üreticinin adı da silah üzerinde yer aldığından aralarındaki farkı ayırt etmek zor olmuyor. Ian Van Hoog ve John Weeks’e bakılırsa (Not-13) bu silahtan yaklaşık 80.000 örnek üretilmiş (50.000 Steyr tarafından, 30.000 ise Fegyver és Gépgyar tarafından). Tabii bunlar kesin değil ve belki de biraz abartılı tahmini rakamlar. Üretime ne zaman son verildiği hakkında da mutabakat yok. Bazı kaynaklar Avusturya’da üretimin 1913 yılında, Macaristan’da ise 1914 yılında durduğunu belirtiyor. Yine Ian Van Hoog’a göre savaş sonrası küçük bir miktar daha üretim yapılmış. Bazı araştırmacılar M.7 modelinin 1927 yılına kadar üretimde kaldığını iddia ediyor. Belgeye dayalı kanıt mevcut değil, yegane kanıt bazı silahların üzerindeki test tarihi, ama bu damga da her silaha vurulmamış. Tabii test tarihinin üretim yılıyla çakışması da her zaman mümkün değil.

1. 8 mm Roth-Steyr fişeklerin de bazısı yazı içeren bazısı içermeyen örnekleri var. Resimde solda görülen fişek muhtemelen Fiocchi üretimi.

2. İtalya aralıklı bile olsa en az yarım asır boyunca birinci dünya savaşındaki Habsburg hanedanı askeri birliklerine mühimmat üretti. Bunlar resimde soldan itibaren şöyle sıralanıyor: 8 mm M.98 Revolverpatrone; 8 mm M.7 scharfe Repetierpistolen-patrone; 9 mm M.12 Steyr- Pistolenpatrone ve 8 mm Mannlicher M.93. Bu sonuncusu İtalya’da 8x50R olarak tanınıyor.

Ama kesin olan bir şey varsa, o da 1914 yılından sonra teste tabi tutulmuş M.7 bulunmayışı. İtalya’da M.7 iki savaş arasında bazı yan hizmetlerde kullanılmış. Savaş tazminatı olarak alınan büyük miktarda silahların da birçoğu Afrika’daki İtalyan kolonilerine gönderilmiş, oradaki yerli askerler M.7 ile donatılmışlar, ama bu ülkeler elden çıkınca, silahlar da orada kalmış. Bu tabancalar oradaki askeri birliklerde Mannlicher M.95 misket tüfekleri ve Schwarzlese mitralyözlerle birlikte kullanılmışlar. Bu silahların mühimmatı iki savaş arası dönem ile ikinci dünya savaşı sırasında yapılan 8x50R fişek ihaleleriyle karşılanmış. Savaş sonrası gerek Avusturya’da gerek İtalya’da elde kalan az sayıda M.7 partizanların eline geçiyor. Savaşlar ve çatışmaların sona ermesiyle M.7 tabancanın ve fişeğinin de kaderi belli oluyor ve yirmi yıllık bir kullanım süresi sonunda artık modası geçmiş eski bir mühimmat olarak Balkanlar dışında neredeyse her yerde kullanımdan çekiliyor. 8 mm Roth-Steyr çaplı fişek yatağına sahip silah üreten başka üreticiler olup olmadığını da bilmiyoruz. İşte gerek doğduğu ülkede, gerek İtalya’da askeri hizmetlerde kullanıldıktan sonra, M.7 iri boyutları ve ağırlığı nedeniyle kişisel savunma silahı olarak da kullanılamayacağından, artık sadece bir koleksiyoncu parçası olarak tarihteki yerini alıyor. Yine de 8 mm Roth-Steyr fişeğin 1976 yılına kadar Fiocchi firmasının kataloglarında yer aldığını belirtelim.

Fişeklerin hazneye girişini kolaylaştıran itici donanımlı plaka görülüyor. Bunun bilinen üç tane üreticisi var: Hirtenberg tarafından üretilen plakaların üzerinde HP logosu yer alıyor, Roth tarafından üretilenlerde GR logosu var, Weiss tarafından üretilenlerde ise W harfi bulunuyor. Solda, aşağıda: 10 fişeklik plakaların standart paketleri görülüyor. Roth savaş öncesi döneme ait bir kutu ile aynısının bir de savaş dönemine ait olanı var. Üçüncü kutu ise 8 mm M.7 mühimmatı için 1938 yılında yapılan son askeri ihaleye ait. Hirtenberg tarafından üretilen fişekler Wöllersdorf kentindeki fabrikada paketleniyordu. Sivil kullanıcılara ait mühimmatın paketleri ise (sağda) sadece 25 fişeklik kutulardan oluşuyordu. Bu paketlerde muhtemelen sıyırmalı fişek ataçları da yer alıyordu ama, M.7 Repertierpistole fişekler plakasız yani dağınık şekilde de satılıyordu. Bu versiyon da iki savaş arasında Hirtenberg tarafından üretilmişti, ama daha sonra Béaux ve Fiocchi tarafından üretilen örnekleri de olmuştu. İtalyan yapımı olan en altta görülen kutu ve üzerinde fişeğin bire bir boyutta resmi yer alıyor. İtalyan kutulardan birinde ayrıca Steyr yazısı yanlışlıkla Steyer olarak yazılmış. O devirde böyle baskı hataları da çok sık gerçekleşen olaylardandı.

Yani iki büyük savaş arası dönemde sadece devlet birimleri tarafından kullanılan M.7 ve mühimmatı, piyasada fişeklerinin bulunabilmesi nedeniyle yakın geçmişe kadar siviller tarafından da kullanılabildi. İtalya’da ulusal kataloga dahil edildiği yıl olan 1981 yılına kadar bu silaha poligonlarda acaba kaç kişi rastlamıştır? Kesin verilere sahip olmasak da, kuşkusuz önemli sayıda kullanıcı vardı, zira aksi takdirde 8 Roth-Steyr fişek uzun süre üretimde kalmazdı. Tabii bir de şu var ki, Fiocchi firması dünyadaki bütün mühimmat üreticileri arasında çok eski fişekleri satış katalogunda (katalogun Old Style bölümünde) uzun süre tutan yegane üretici. Bu da ilgili çevrelerce bilinen bir husus olduğundan, alımlar hep bu firmaya yönele gelmiş ve bazı çok eski modellerin arzı uzun süre devam etmiştir. Üretimi üzerinden yetmiş yıldan fazla bir süre geçtikten sonra, M.7 modelinin zayıf noktası olan ve defalarca elden geçirilen tetik sistemi kendi vatandaşı Glock üzerinde kullanılmaya devam ediyor ve George ile Karel’in hatırasını canlı tutuyor.

The post Avusturya – İtalyan Askeri Mermileri appeared first on Tabanca ve Tüfek.

Bu yazımızda tanıtacağımız silah, belki de İtalya’daki ulusal silah katalogu uygulaması kalktıktan sonra her şeyin üreticiler, ithalatçılar ve hatta silah tutkunları için nasıl değiştiğini en belirgin şekilde ortaya koyan sembollerden bir olacak. Bilindiği gibi, silahları kategorize eden ulusal silah katalogu uygulaması kaldırıldı ve yerini Ulusal Test Merkezine bıraktı. Bu yeni Merkezin de (sıkça bahsettiğimiz gibi) kendi kusurları ve eksiklikleri olsa bile, daha önceki despot, dediğim dedik zihniyetindeki, bürokratik, kırtasiyeci, ne yapacağı belli olmaz kurum (bazen de her işe karışan İçişleri Bakanlığının iteklemesiyle) artık arkasına merkez danışma kurulunu da alıp her istediğini yapamayacağından, şu an için asla İtalya’da satışı mümkün olamayacak bazı silahların, örneğin 6,8 mm SPC karabinaların, 9 mm Parabellum çaplıların ve bu yazımızın konusu olan silahın ülkemizde satılması mümkün hale geldi. Konu hakkında daha fazla bilgisi olanlar ya da daha dikkatli okurlarımız hatırlayacaklardır, uzun mesafeli sportif atıcılık amaçlı bu tüfeğin İtalya’daki ilk satış teşebbüsü 2007 yılında İçişleri Bakanlığı tarafından engellenmiş ve silahın ulusal satış kataloguna alınması talebi reddedilmişti.

Bundan tam bir yıl sonra, bu kez Bakanlık aynı çaptaki BCM Wizard Extreme modeli karabinanın satışına, Hs 460’a göre muhtemelen gözü “daha az korkutan” bir görünüme sahip olduğu için izin vermişti. Yani anlayacağınız, bakanlığımıza göre insana kötülük silahın mermilerinden değil, estetik görünümünden gelebilirdi!!.. Her nasıl olursa olsun, ulusal katalog sisteminin ve buna bağlı olarak danışma komisyonunun iptal edilmesiyle birlikte, HS 460 modelinin İtalya’ya ithal edilebilmesi için (ithalatçı firma TFC tarafından) yapılan talebe cevap vermek gibi bir “ateşten gömlek” bu kurumların sırtından çıkıp Ulusal Test Merkezinin sırtına bindi ve bu kurum da önce mırın kırın etmesine rağmen, aksini gerektirecek herhangi bir yasal dayanak bulamayınca olumlu yanıt vermek zorunda kalarak bu silahı meraklılarının istediği klasmanda (sportif silah olarak) sınıflandırdı. Bu süreç devam ederken, biz de her zaman yaptığımız gibi, bu silahın henüz piyasaya çıkmasından önce gerçekleştirdiğimiz testlere ilişkin sonuçları yayınlamış bulunduk (Armi e Tiro, Ekim 2010), ama silah İtalya pazarında boy göstermeye başlayınca, ithalatçı firmanın ve özellikle sayın Maurizio Squillantini’nin yardımlarıyla bu silahı yeniden test etme fırsatını kaçırmış olmak istemedik

SAVAŞÇI KİŞİLİĞİNE UYGUN MEKANİZMA

Hs 460 çok rahatlıkla “etrafında bir şeyler bulunan bir namlu” olarak tanımlanabilir. Nitekim silahın ana unsuru namlusu, zira 13 kilogram toplam ağırlığa sahip olan bu kütlenin sadece namlu bileşenleri 10 kilodan fazla geliyor. Çelik bardan oluşan namlu yaklaşık 90 cm uzunluğunda ve buna bir de devasa namlu freninin uzunluğunu eklemek lazım. Namlu öne doğru sabit şekilde konik yapıda uzanıyor ve soğuk dövme tekniğiyle çelikten imal edilmiş. Steyr Mannlicher silahlarda alışılageldiği gibi, namlunun dış yüzeyinde dövme işlemine ait helezon seyirli çekiç izleri görülüyor ve bu da silahın bütününe gerçekten farklı bir görünüm kazandırıyor. Namluda sağa kıvrımlı altı adet yiv var (halbuki .50 Bmg modelinde genelde sekizli yiv kullanılıyor), hatve ise i4 inç (356 mm).

Şu an için İtalya’da satılan orijinal mühimmat AAA firmasının üretimi ve bunlarda 525 grain ağırlığında çok sivri yekpare bir mermi çekirdeği kullanılıyor.

Namlu arka kısmında prizma şeklinde bir kubuz yüksüğü ile son buluyor. Bu manşon içinde sürgünün iki adet kilit tırnağı yer alıyor, hemen altında (iki alyen vida vasıtasıyla) iskeletle birleşimi sağlayan dişli delikler mevcut, üstünde ise görüş sistemleri ve dürbün montajı için öngörülen Picatinny kızak kaidesi bulunuyor. Örnek göstermek gerekirse bir şekilde Blaser 93 modeli karabinadakine benzeyen bu mekanik yapı, silahın gövdesinin azami ölçüde basitleştirilmesine olanak sağlıyor, zira namlu gövdeye oranla hangi pozisyonda bulunursa bulunsun, dürbünün hep mükemmel şekilde ayarlı kalması söz konusu. Silahın iskeleti hafif alaşımlı alüminyum malzemeden yapılmış ve geri tepmenin dikey bileşenini asgariye indirgemek amacıyla atıcının omzu ile namlunun ekseni arasında maksimum çizgisel hiza sağlanacak şekilde bir tasarım gerçekleştirilmiş. Namlu çıkarıldıktan sonra yatağına ön taraftan yerleştirilen sürgü; ileri geri hareketini, kılavuz görevi yapan tüp şeklinde bir karter içinde gerçekleştiriyor.

Sürgünün kendisi de birkaç santimetre uzunluğunda (yani bir fişekten daha kısa) çelik bir yüksükten oluşan basit bir parçadan ibaret, önde iki adet kilit tırnağının yanı sıra, kovan çıkartıcı tırnak, kovan fırlatıcı, iğne ve konik topuzlu kurma kolu var. Arka kısmında basit bir boru, yani ikinci bir karter ile birleşiyor. Bu ikinci karterin amacı da, sürgü kapanış hareketini tamamlarken besleme/kovan atma penceresinin arkadaki yarısını kapatmak. Altta kalan kısmında bu karter, tetiğin kumanda ettiği iğnenin geçmesini sağlayacak uygun boyutta bir deliğe sahip. Silahta yatay yönde hareket eden bir butondan oluşan manuel emniyetin yanı sıra, bir de sürgü tam kapalı durumda değilse silahın ateş etmesini engelleyen bir otomatik emniyet var. Bu silahta tam anlamıyla bir dipçikten söz etmek mümkün değil. Sadece hafif alaşımlı metalden yapılmış iskeletin yapısal fonksiyonunu tamamlayan polimer bir kundak mevcut ve bunun ön kısmında ayarlanabilen tipte bir bipod (çatal ayak) monte etmeye yarayan bağlantı noktası var (bu sehpaya alternatif olarak kundağın kendisi de kullanılabilir, zira köşeli profili sayesinde kum torbası üzerinde silahın son derece dengede kalmasını sağlıyor).

1. Silah son derece basit bir yapıya sahip, tek fişek beslemeli, döner tipte sürgülü mekanizma ile donatılmış.

2. Dürbün montajı için silaha uygulanmış olan Picatinny kızak doğrudan namluya sabitlenmiş. Görüntüde .460 Steyr fişek (solda) ile .223 Remington arasındaki belirgin fark.

3. Namlu şasiye iki adet alyen vida ile raptedilmiş.

Ayrıca AR15 tipi bir kabza ile bir de omuza destek sağlayan kauçuk dipçik yastığı var. İskeletin arka tarafının üst kısmında ise yanak dayamaya yarayan polimer bir yastık daha bulunuyor. Bu bölümün alt kısmında yer alan köşeli bir profil ise atıcının zayıf eli için, ya da buna alternatif olarak tek ayaklı bir sehpa montajı için destek oluşturuyor. Fark ettiğiniz gibi silahın temel yapısı oldukça “ham”, sadece az ve özden ibaret. Bununla birlikte rasyonel, sağlam ve uzun ömürlü olmasına dikkat edilmiş, o nedenle de Steyr karmaşık çözümler yerine nesnel olarak sağlamlığı ve işlevselliği ön plana çıkarmış. Bilindiği gibi .460 Steyr çaplı fişek uzun ve hatta çok uzun menzilli sportif atıcılık amaçları doğrultusunda Avusturyalı Horst Grillmayer tarafından (2002 yılında) tasarlandı ve 12,7 milimetrelik Browning’in siviller tarafından kullanılmasına izin verilmeyen ülkelerde Steyr Hs modeli karabinanın kullanılabilmesine olanak sağladı (Steyr Hs 2004 yılında hem .50 BMG, hem HS 50, hem .460 Steyr ve hem de HS 460 çaplı versiyonlarda tanıtıldı).

FİŞEĞİ

En basit kelimelerle özetlemek gerekirse, özgün 99 mm kovanların toplam uzunluğunda kısaltmaya gidildi ve boyları 90 milimetreye indirildi diyebiliriz. Ayrıca .458 inç nominal çapa sahip mermi çekirdekleri konulabilmesini sağlamak için fişek boynu daraltılmış ve barutun yanma verimini arttırmak amacıyla da fişek omuz açısı arttırılmış. Fişekteki diğer ölçüler .50 BMG ölçüleriyle aynı, hatta bugüne kadar piyasada bulunan .460 kovanların büyük çoğunluğunun da zaten direkt olarak .50 fişeklerin kovanları kısaltılarak, boyunları tornadan geçirilerek, boyun ve omuz şekilleri değiştirilerek elde edilmiş olduklarını biliyoruz. Bu fişeğin en başta gelen özelliklerinden biri de tabii ki performansı: Bu silah için .460 gibi bir çap seçilmesi sayesinde 525 ile 600 grain arasında değişen mermi çekirdeklerini saniyede 900 metrenin üzerinde hızla rahatça kullanabilme olanağı sağlanmış. Test atışlarımızda kullandığımız özel dolum fişeklerin ABD’li AAA firması (AAA – “Arms and ammo”– www.aaa.ammo.com) tarafından üretilen 525 grs ağırlıktaki yekpare gövdeli boat tail mermi çekirdeklerinin balistik katsayısı .95. Bu uygulamada ne anlama geliyor?

1. Atış testlerinin başrol oyuncusu namlu freniydi. Alev saçan bir boruyu kontrol ederken geri tepmeyi son derece yumuşak bir seviyeye indiriyor.

2. Sürgü kafasında ön tarafa yerleştirilmiş iki adet kilit takozu, giyotin tipi klasik kovan çıkarıcı tırnak ve yaylı tipte sivri kovan fırlatma ucu var.

3. Sürgü gerçek anlamda bir gövdeden oluşuyor, oldukça kısa olan bu gövdeden başka bir de silindir ileri pozisyondayken besleme penceresini kapatan uzatma borusu var. Altta kalan yarık dahili horozun geçişini sağlamak için açılmış.

Örneğin .408 Chey-tac ve .406 Barrett fişeklerle aşağı yukarı aynı hızda hedefe fırlatılan bir mermi çekirdeği uzun mesafede hızını daha fazla süre koruyabiliyor, bu şekilde daha düz bir mermi yolu çizmesi ve 2.350-2.400 metrelere kadar ses hızında kalması mümkün olabiliyor (örneğin .416 Barrett fişek, 450 grain çekirdekle 2.200-2.250 metrelerde ses hızının altına düşüyor, .408 Chey-tac ise 419 grain çekirdekle 1.900-2.000 metrelerde ses hızının altına iniyor). Bugün itibarıyla İtalya’da uygulanan en uzun mesafeli atışlarda (genelde 500-1.000 metre arasında) .460 Steyr çaplı fişekler doğal olarak .300 WinMag veya .338 Lapua ya da 7 mm Rsaum vs gibi çaplara kıyasla böyle belirgin avantajlara sahip olamazlar. Ama son yıllarda çok uzun mesafeli atıcılık alanında gerçekleşen gelişmeler dikkate alındığında, yakın bir gelecekte İtalya’da da 1.500 ve hatta 2.000 metrelik atış alanlarının tesis edilmesi hayal sayılmamalı. İşte o zaman .460 Steyr için gerçek potansiyelini gösterme fırsatı da doğmuş olacaktır. Yine de biz hali hazırdaki duruma bakacak olursak, şu an için İtalyan poligonlarında kullanılabilen en güçlü sportif kalibrenin .460 Steyr olduğunu söyleyebiliriz ve bunu zaten atışı yaptığınız anda çıkan gök gürültüsüyle hemen fark ediyorsunuz.

TEST ATIŞLARIMIZ

Bu tip bir silahın normal bir atış poligonunda test edilemeyeceği malum. Çünkü sonuçların gerçeği yansıtmayacağı bir yana, böyle bir “top mermisi” için saygısızlık anlamına geleceği de kesin. Bu nedenle kullanabileceğimiz “asgari yaşam alanını” bulabilmek amacıyla bir maden sahasına gittik ve telemetre cihazı ile yaptığımız ölçümde atış pozisyonumuz (yatarak ve önden çatal ayak destekli) ile hedefler arasında 865 metre olarak tespit ettiğimiz mesafeyi yeterli görerek, 300 metreden atışlarla silahta gerekli ayarları yaptıktan sonra yerimize konuşlandık. Silah müşteriye darbeye dayanıklı sert plastikten, sağlam ve fonksiyonel bir çanta içinde teslim ediliyor. Rahat taşınabilir olması için silah çantaya demonte vaziyette yerleştiriliyor. Çantanın içi köpük kaplı ve farklı bileşenler için özel yuvalar açılmış: Namlu, sürgü, iskelet, sehpa ve dürbün kendilerine ait yuvalar içine konuluyor. Dürbün konusuna gelince, atış denemeleri sırasında ihtiyaca uygun bir dürbünden yararlandık: Multistadia MCZ 2 iç taksimatlı Delta 4,5-30×50; İtalya’daki distribütörü Barbuio di San Martino al Tagliamento olan bu dürbün hem gereken aydınlığı sağladı, hem de bu tip uzun mesafeli atışlarda büyük önem kazanan ayar düğmelerinin klikleri son derece hassastı. Dürbün bağlantı halkaları da bu tip kullanımlarda daha fazla önem kazandığından, tercihimizi Recknagel firmasının Military (askeri) serisinden yana kullandık.

Fişek dolumu için gereken malzemeleri piyasada bulmak hali hazırda zor olduğundan, test sırasında TFC firmasının bize sunduğu orijinal AAA fişekleri kullandık. Silahın ön ayarlarını 300 metre mesafeden yaptık ve akıllı telefon üzerinden eriştiğimiz bir balistik programdan yararlandık. Milimetrik hassasiyete sahip olmasa da, her halükarda belli bir ayar yapmamıza yardımcı oldu. Silahı yerine yerleştirirken paket donanımda yer alan bipod sehpanın hafif alaşımlı metalden yapılmış gövdesi ve klikli düğmelerle ayarlanabilir ayaklarıyla iyi kalitede bir işçilik ürünü ve fonksiyonel bir sehpa olduğunu gördük. Atıcı isterse bu sehpayı yanal ayar mekanizmasıyla donatabiliyor ve hem yerdeki hafif eğimleri kompanse edebiliyor hem de atış pozisyonu seçiminde daha fazla esnekliğe sahip olabiliyor. Bu mekanizmaya alternatif olarak sehpayı belli bir pozisyona kilitleyen kavrama kolu donanımına sahip olabilirsiniz. Atış pozisyonunu bulduktan sonra sürgü kolunu yukarı kaldırdık ve öndeki kilit tırnaklarını kubuz içindeki yuvalarından çıkarmış olduk.

1. Hava delikleri olan omuzluk yumuşak ve kaydırmaz yüzeyli, ama yine de fazla bir işe yaradığını söyleyemeyiz zira bu silahta işin yüzde 90’ını namlu freni yapıyor.

2. Düz ve yassı tipteki kundak bipod monte edebilmek için bağlantı aparatıyla donatılmış.

3. Hafif alaşımlı metalden yapılmış olan bipodun ayakları ayarlanabiliyor, uçlarındaki plaketlerle engebeli zeminlerde bile silahın dengede kalmasına katkı sağlıyor.

4. Tetik köşeli hatlara sahip, emniyet butonu ise yatay yönde hareket ediyor.

Sürgünün açılması için belli miktarda bir kuvvet uygulamak gerekiyor. Bu da ilk anlarda hareketli iğne donanımlı geleneksel karabinalara alışmış atıcıları biraz şaşırtabilir, ama şunu hatırlamakta yarar var ki, bu karabina dahili horoz donanımlı ve sürgünün geriye doğru ilk hareketi horozu kurmaya yarıyor. Nitekim açılma sürecinin ilk yarısının son kısmı çok daha akıcı gerçekleşiyor. Teorik olarak ateş etme işlemi sırasında fişeğin yatağa elle sürülmesi lazım, ama biz silahın iri fişeğini besleme havzasına düşürmenin yeterli olduğunu gördük, zira fişek namluya sürgünün ileriye hareketiyle rahatça sürülüyordu. Mermi çekirdeğinin son derece sivri olan burnu ve kubuz ağzının alt köşesinin beslemeyi kolaylaştırıcı yapısı besleme işleminin son derece akıcı gerçekleşmesini sağlıyor. Sadece atıcının sürgüyü sert ve güçlü şekilde kapatmayı aklından çıkarmaması lazım, zira ancak bu şekilde kovan çıkarıcı hareket ettiği alanın son milimetresinde fişek tırnağının (rim) üzerinden atlayabilir ve kovanı gereken şekilde yakalayabilir. Silahı doldurduktan sonra parmağımızın küçük bir hareketiyle emniyeti devreden çıkardık ve hedefe nişan alarak parmağımızı tetiğe yasladık. İki kademeli hareketi temiz ve pürüzsüz olsa da tetikte bir tuhaflık olduğunu belirtelim. İlk kademe çok uzun, ikinci kademe ise artık sadece tetikteki parmak korkuluğun arka kısmının yanlarına dayandığında devreye giriyor.

Son kademe yolu ise çok kısa ve üretici firmanın deklare ettiği 2.500 gram (yaklaşık 5 libre) tetik düşürme ağırlığı bize daha az gibi geldi. Ateş anı ise çok etkileyici: Daha önce birkaç kez “ağır” silah (.50 dahil) deneyimi yaşamış ve HS 460 modelindeki gibi namlu frenleri görmüş olduğumuzdan, kendimizi bu ana hazırlamıştık. Nispeten aşırı sayılmayacak bir geri tepmeye müthiş ve kulakları sağır edici bir patlamanın yanı sıra, tropikal tayfunları andıran türden bir hava hareketi eşlik ediyor. Dolayısıyla bir bakıma beklentilerimiz karşılandı ve hazırlığımız boşa gitmedi diyebiliriz! Böyle bir gürültü ve havanın yer değiştirme etkisine karşın, geri tepmenin omuzdaki şiddeti adeta namlu ağzı takılmamış bir .243 Winchester karabina ile ateş ediyormuşuz gibi zayıf oldu. Bununla birlikte (devasa) namlu freninin hava deliklerinden gerçekten müthiş bir gürültü ve hava püskürtülüyor. Açığa çıkan gaz miktarı (mermi çekirdeğinin namludan dışarı fırlatılması için 200 grain barut kullanıldığını hatırlatalım) o denli fazla ki, tüfeği kurduğumuz zeminin taşla parçacıklarıyla kaplı yüzeyinin altındaki tozları havaya kaldırdı (satıh 20 cm derinlikte iri çakıl tabakasıyla kaplıydı dersek gazların açığa çıkardığı enerji daha iyi anlaşılır).

Namluyu tespit eden iki adet alyen vidayı çıkardığınızda silah bir dakikada parçalarına ayrılabiliyor. Sürgüyü sadece ön taraftan çıkarabiliyorsunuz.

Silahın dürbün monte edilmemiş haldeki bütünü görülüyor. Çizgileri son derece net ve rasyonel. Bu ateş püsküren canavar 1.370 mm uzunluğunda ve sadece namlu uzunluğu 833 mm.

Nitekim havaya kalkan toz bulutu bir an için atıcının görüş alanını kapatıyor. Buna bir de ayaklarınızın altında titreşen zemini ekleyin. Bu yüzden tüfeğe yakınlığınız üç metreden daha az bir mesafede ise atış anında koruyucu gözlük ve kulaklık takmanız gerekli. Kısaca bir tornado jet uçağı gibi ses çıkaran ve hava kaldıran bu silahla bir de kapalı alanda ateş etmek gerekirse nelerle karşılaşılabileceğini tahmin etmek pek zor değil. Evet, bu etkileyici görünümü altında, ateş ederken de gerektiği gibi davranan bir silah olduğunu belirtelim. Ayarı 300 metreye yapmış olmamıza, mermi düşüş noktasının ise 865 metre olmasına rağmen, grupman çapları 3 metrenin altında gerçekleşti. Silahla tanışıklığımızın olmaması ve sınırlı sayıda fişeğe sahip olmanın yarattığı strese rağmen, daha ilk atıştan itibaren hedef kartonunu vurmakta zorluk yaşamadık.

Smartphone üzerinden yüklenen balistik programla mermi düşüş noktası analiz edilebiliyor. Solda Fabrizio Pesce, ortada test atışlarını yapan arkadaşımız ve sağda ise poligon sorumlusu Christian Bonomi.

SONUÇ

Bu silah konusunda daha önceki itirazlarınızı hatırlıyoruz: “Bir kamyon gibi ağır”…Evet, ağır olduğu doğru; “mühimmatı ateş pahası”…Evet, doğru, fişeklerinin her biri 30 Euro (ABD’de 10’lu kutusunu 110 dolar gibi bir fiyata bulabileceğiniz gibi karşılaştırma açısından .338 Lapua fişeklerin tanesinin MKE’de 8.29 dolar olduğunu da belirtelim!) ve mühimmatınızı kendiniz doldursanız da tasarruf yapıp yapmayacağınız belli değil; “Buna uygun poligon olmadıkça ne işime yarar ki”….Bu da doğru, Hs 460 ile ateş etmek için en az 500 metrelik atış sahası lazım (hatta 1.000 metre ya da daha uzun bir atış alanı daha uygundur).

Bu açıdan baktığımızda aynı karede (telemetrik ölçümle) 865 metredeki hedef ve atıcı görülüyor. Silahın menzili gerçekten müthiş.

Bu itirazların hepsi doğru ve haklı gerekçelere dayanıyor. Ama bu test sırasında daha ilk el ateşten sonra yanımızdakilerin yüzlerini görebilseydiniz, bu silahla ateş etmenin tutkunları için ne anlama geldiğini anlayabilirdiniz…Zaten hayatta her zaman yararsız bir şeyin gereksiz de olması gerekmiyor değil mi!

Solda büyük çaplı normal bir kapsül, sağda ise .460 Steyr fişeğin kapsülü görülüyor. Aradaki fark çarpıcı…

FİŞEĞİNİ KENDİN DOLDUR: DEMESİ KOLAY…

Teorik açıdan bakıldığında, .460 Steyr çaplı fişeklerin hazırlanması kavramsal olarak farklı çapta herhangi diğer bir karabinanın şişe boyunlu fişeklerini doldurmaktan pek farklı değil ve dolayısıyla, Vihtavuori N170, Hodgdon H100 ve benzeri türden ultra-kademeli tipte barut gerektiren bu mühimmatın “yakıt oburluğu” hariç, sorun çıkarmaz gibi görünüyor. Ama işe başlar başlamaz fişek boyutlarının sorun oluşturduğunu fark ediyorsunuz: Hem toplam uzunluk açısından (bu fişeğin kabul edilebilir maksimum uzunluğu toplamda 116,3 mm), hem de kovan ve kapsül çapı bakımından işiniz pek de kolay değil. Bu kovan .50 Bmg mühimmat kovanından türetildiği için, normal karabina tipi büyük tüfek kapsüllerden çok daha iri kapsüle sahip. Daha büyük kapsül de daha büyük ya da daha uygun tipte kapsül takma aleti gerektiriyor. Bu sadece çap meselesi değil, aynı zamanda kapsülün kovan tablası cebine yerleştirilmesi için gerekli kuvvetin sağlanması lazım. Böyle cüsseli kovanlar ayrıca normalin üzerinde ebatta kalıpları gerekli kılıyorlar ve hem fişek ebatlarını kontrol edebilmek hem çapta ayarlamalar yapabilmek için bu kalıpların da normalin üzerinde boyutta preslere yerleştirilmesi gerekli. Nitekim doğrudan .50 kovanlardan başlayarak şekil vermek gerektiği zaman buna uygun kalıp ve presleriniz olması lazım. Yine de böyle bir işe kalkışanlar için Bignami silah mağazasını tavsiye debiliriz (www.bignami.it) . Bu firma katalogunda .50 çapa (dolayısıyla .460 Steyr’e) uygun RBSC Ammomaster .50 BMG pres mevcut. Sipariş üzerine istenilen tipte RBSC kalıplar da getirtiyorlar. Önceden hazırlanmış-şekil verilmiş kovan bulmak da o kadar kolay değil, böyle bir durumda tabii ki AAA fişeklerden yararlanmak mümkün. Northwest (Carasco) firması (www.northwestbuullets.com) 550 grain yekpare gövdeli çekirdekler ve bunlara uygun tipte kovanları, ayrıca 600 grain De Gaulle HPBT geleneksel tipte (kurşun çekirdekli- gömlekli) mermi çekirdeklerini kısa bir süre sonra piyasaya süreceğini duyurdu. Yine Northwest firmasınca üretilen bunlara uygun kapsüller (Ginex) Bersaglio Mobile di Reggio Emilia silah mağazasında satışa çıkacak (www. bersagliomobile.com).

The post Yeri Göğü İnleten appeared first on Tabanca ve Tüfek.

İşlerin tek bir materyal ya da birkaç kalibrelik bir fark ile bambaşka boyutlara ulaşabileceğini kavradığımız ve balistik dünyasını iyice derin bir şekilde keşfettiğimiz ve Silah Teknolojilerinde Ar-Ge’nin en hızlı olarak geliştiği bu çağda bizler de Armi e Tiro Türkiye ekibi olarak farklı bir inceleme yapmak ve .40 Samp;W klasmanında aynı ülkenin iki tabanca devi olan Glock ve Steyr’a ait birbirinden güzel iki tabancayı karşılaştırmak istedik!

Herşeyden evvel neden .40 Samp;W seçtiğimizden başlayalım: En önce 9mm ya da .45’likten başka bir kalibre görmüş olalım diye! Diğer bir sebep olarak ise 10mm Auto’dan baz alınarak üretilmiş olan .40 Samp;W’ın 9mm ve .45 ACP arasında yer alan ve her iki mühimmatın da balistik avantajlarını aynı anda kullanan bir mermi olması: “kontrol ve güç”! .40 Smith amp; Wesson’ın temelleri, 1986 FBI Miami silahlı saldırısının akabinde iki ajanın ölümü ve beşinin yaralanması sonucunda standart hizmet tabancaları olan toplu tabancaları yarı otomatik bir model ile değiştirmek için 9mm ve .45 ACP fişeklerini testlere tabi tutmaları ile başladı. Yarı otomatik bir tabancanın toplu tabancalara iki konuda tartışmasız üstünlüğü vardır: 1) kapasite ve 2) silahın bilhassa stres ihtiva eden durumlar sırasında kesinlikle daha hızlı ve kolay şekilde doldurulması. Yine de FBI onlarca yıldır ve hatta günümüzde bile performansını ispat etmiş olan .38’lik fişeklerinden de gayet hoşnut durumdaydı ve yeni fişek, .38 Special bir fişeğin de performansını aratmayacak cinsten olmalıydı. FBI, muhtemel saldırı senaryolarını baz alan tam 8 test aşaması hazırladı.

Steyr M40-A1

9mm ve .45 ACP’nin testleri sırasında FBI Ateşli Silah Eğitim Ünitesi’nden sorumlu özel ajan John hall, kendine ait ve 10mm Auto kullanan Colt Delta Elite tabancasını da bu testlere tabi tutmak istedi. Testler neticesinde JHP (jacketed Hollow Point – Gömlekli oyuk uçlu) 10mm mermisinin 270 ila 300 m/s hızları arasında namludan fırladığı tespit edildi. İstenen performans olan 400-430 m/s’lik hıza ise 10mm’nin ağır geri tepmesi olmaksızın da ulaşılabildiğinin fark edilmesi üzere FBI Smith amp; Wesson ile anlaşarak 10mm’yi baz alan ve FBI taleplerine uygun yeni bir mühimmat geliştirilmesi için start verdi. FBI, Smith amp; Wesson’dan ilk olarak .45 kalibre Samp;W Model 4506’nın büyük gövdeli platformunda çalışabilecek bir 10mm’lik tabanca talep etti. FBI ve Samp;W sonradan farkına vardılar ki daha az barut daha fazla hava boşluğu anlamına geliyor ve eğer bu hava boşluğunu elimine ederek fişeği küçültürlerse aynı güç, daha küçük ve kullanışlı bir platform olan orta boy gövdeye de uyarlanabilecek boyutlara sahip olacak demektir! Smith amp; Wesson bu iş için 10mm’nin kovan boyutları ile oynayarak onu 9mm’ye daha yakın boyutlara getirdi. Bu sayede orta büyüklükte gövdeye sahip 9mm tabancaların platformlarında taşınabilecek bir fişek elde edilmiş oldu ve hem fazla geri tepmeden hem de bu sebeple daha büyük gövdeli hantal bir tasarım kullanılması zorunluluğundan kurtulmuş olundu.

Glock 23

Bu merminin de balistik performansları FBI modifiyeli 10mm’lik mühimmatınkilere çok yakın olacaktı. Bunun üzerine Smith amp; Wesson, Winchester ile işbirliği içerisine girerek küçük boyutlu kapsüllere sahip (ki 10mm auto büyük boy kapsül kullanıyordu) ve istenen balistik değerlere sahip olan .40 Samp;W’ı geliştirdi! Glock 17 modelinden sonra Avusturyalı kompakt silahın farklı şekilde “giydirilmiş” yeni bir modeli çıkıyor: Kabza, kabza sırtı ve kabza ön kısmının yeni tip yüzeyleri, zayıf elin işaret parmağını dayamak için tasarlanmış özel tetik korkuluğu, iki farklı ölçüde sunulan değiştirilebilir kabza sırtları, daha büyük şarjör düşürme düğmesi, iki adet helezon yaya sahip teleskopik icra yayı mili. Ancak yeni tetik sistemi mükemmel sayılmaz. Glock’un 23 modeli, Gen 4 versiyonunda üretilen Glock compact serisinin ilk çıkanlarından ve ağırlığı ile küçük boyutları arasındaki özel orantı, performansı ve .40 Samp;W kalibredeki mermi kapasitesi (13+1) gibi özellikleri nedeniyle hala ilgi çekmeye devam ediyor.

Gizli taşıma amaçları kapsamında değerlendirildiğinde boyutları ve ağırlığı ile sub compact tabancalardan belki biraz daha büyük ama, kontrol edilebilirlik ve mermi kapasitesi gibi özellikleriyle onların önüne geçiyor. Silahın plastik çantasında değiştirilebilir tipte iki kabza sırtı ve uzun sabitleme pimi (lock pin), söküp takmakta kullanılan plastik anahtar, bir adet yedek şarjör, şarjör doldurma aparatı, ucunda harbi olan bir çubuk ve bir de gez ayarı yapmakta kullanılan küçük tornavida var. Çantadaki basılı malzeme ise ithalatçı firmanın verdiği garanti belgesi, kullanım kılavuzu, ilave bir kılavuz daha ve bir de “dördüncü nesille ilgili ” kısa bilgiler veren İngilizce broşür mevcut. Buna karşın Steyr M40-A1 çantasında ekstradan 2 şarjör (yani toplamda 3 şarjör!) ihtiva etmekte olup sabit kabza sırtlığına sahip. Polimer bir çantada broşür, sökme mandalı kilitleme anahtarı ve ekstra şarjörleri ile geliyor. Steyr M40-A1’de Glock’a nazaran daha basit bir icra sistemi mevcut. Polimer mil ve helezonik lamel tipi icra yayı biribirine entegre ve Gen 4’teki sisteme göre daha basit kalıyor.

Steyr M40-A1

Fakat Steyr’ın düşük namlu profili, Luger P08 (ya da halk arası adıyla makaralı parabellum)’u andıran muntazam kabza açısı ve alçak profilli sürgüsü gibi özellikleri vesilesiyle Glock’un icra sisteminin sunduğu .40 Samp;W kompanse seviyesine fazlasıyla yetişiyor! Şarjör kapasitesi olarak Steyr M40-A1 12+1 fişek kapasitesi sunuyor. Belki Glock 23’ten 1 fişek eksik olup piyasada Glock’un polimer şarjörleri kadar bol opsiyon ve uygun fiyatına raslayamazsınız ama unutulmamalıdır ki Steyr çelik bir şarjöre sahip! Silahları sökmek ise hemen hemen aynı zahmette diyebiliriz. Glock 23, tüm modellerinde olduğu gibi sürgü çok hafif çekimiş vaziyetteyken gövdenin her iki yanında yeralan plastik tırnakları aşağı çekerek sürgüyü bırakma, sonra da tetiğe basarak sürgünün gövdeden kurtulması sağlanmak suretiyle sökülüyor. Steyr’ın mekanizması ise adeta bir Glock ve Sig Sauer melezi, Sökme manivelasının önündeki polimer düğmeye basılırken manivela aşağı doğru çevirilir ve böylece sürgü serbest kalır. Her iki silah da söküm işlemi sonrasında 4 temel parçaya ayırılıyor: Gövde, Namlu, İcra yay ve mil bileşkesi ve Üst Kızak. Bütünleşik icra sistemi ve küçük manivelaların daima gövdeye entegre kalması gibi hususlar silahların süratlice ve minimum parça kaybı riski ile hızlıca sökülüp temizlenerek yağlanmalarına olanak tanıyor. Bu belki oturup silahına birkaç saatini zevkine ayıracak bir silahsever için takdire şayan bir özellik olmayabilir fakat görev başındaki bir asker / kolluk kuvveti mensubu için büyük rahatlık demek!

TETİK SİSTEMLERİ

Glock’un sisteminde yapılan sürekli değişiklikler bizde bir takım kuşkulara yol açıyor: Öncelikle, üretici firma tarafından ısrarla 2.500 gram olarak beyan edilse de, tetik düşürme ağırlığının 3.000 gramı rahatlıkla aştığını görüyoruz. Bu mesele Steyr için de geçerli: 2.550 gram olarak beyan edilen tetik ağırlığının yine 3kg’a yakın olduğunu görüyoruz. Tetiklerin ileri geri hareketindeki sürtünme etkisi sadece silahların yeni olmalarından kaynaklanmıyor; otomatik iğne emniyetini devre dışı bırakan tetik kolu ve polimer parçaların (örneğin tetik ve gövdenin) pürüzsüz metal parçalara nazaran sahip olduğu daha fazla sürtünme katsayısı gibi etkenler sebebiyle fabrikaların hesaba kattığı etkenler kısmen aşılıyor. Fakat yine de her iki tetik de yağ gibi aktığı ve tabancaların tasarım amaçlarının müsabaka değil de taktiksel amaçlı olması sebebiyle iki tabancanın tetiği için ideal diyebiliriz! Steyr’da da aynen glock gibi tetik emniyeti mevcut. Bu parça tetiğin tam 90 dereceden basılmaması halinde geriye gitmesini önleyen ikincil bir küçük tetikten ibaret. Steyr’ı üstün kılan nişan elemanı ise kuşkusuz anatomik eğimli kabzası. Steyr ile nişan alırken silahı doğru tutmuyorsunuz, elinizi serbestçe tuttuğunuzda silah zaten düz konumda oluyor. Elbette bu tetiği çekerken de elinizi son derece rahat bir pozisyonda bırakıyor, bilhassa da tek elle yapılan atışlarda.

EMNİYET TERTİBATLARI

Gizli iğne ateşlemeli bu iki tabanca da tetik çekilmediği müddet iğnenin serbest kalmasını önleyen iğne blokaj emniyetine sahip. Fakat Glock bu tertibat dışında bir emniyet mekanizması ihtiva etmiyor. Steyr’ın emniyet mekanizması ise gerçekten bir acaip! Gövdenin iki yanında da Glock’un sökme manivelalarını anımsatan tırnaklar mevcut. Bu tırnakları aşağı çekmek suretiyle tetiğin hemen önüne inen bir rampa görüyorsunuz. Bu rampa da size beyaz bir nokta işareti ile “emniyet” sinyali veriyor. Tetik korkuluğundan içeri soktuğunuz parmağınızla sürgü yönünde bastırarak emniyeti tekrar kapatabilirsiniz. İtiraf etmeliyim ki açması bu kadar zor olup kapatması bu kadar kolay olan bir emniyet mekanizması daha önce görmemiştim.

Glock 23

Fakat yine de “silahımda mümkün olduğunca emniyet ve gösterge olsun ben mutluyum” diyorsanız ya da sadece acayip tasarımlar ilginizi çekiyorsa o halde bu emniyet tertibatı sizi mutlu edecektir! Müşirler için konuşacak olursak Steyr’ın Walther PP tipi bir uyarı müşiri mevcut fakat bu müşiri gözle saptamak boyamadığınız müddet zor. Daha çok sürgünün arka kapağını elle yoklamanız durumunda fark edebileceğiniz bu çıkıntı silahtaki tek müşir değil. Her iki silah da açık tırnak müşirine sahip. Bu özellik, tırnağın bir kovanı tutuyor olması durumunda yüzey simetrisini bozacak şekilde dışarı taşmasıyla size hissi bir uyarı veren mekanizmadır. Tüm bunları yetersiz bulan Steyr, ayrıca sürgünün fişek yatağı ile birleştiği noktaya bir yarım daire çizerek görsel olarak yatağı kontrol etmeye müsade eden bir pencere de açmış.

TASARIM

Taktiksel silahlar sözkonusu olduğu zaman tasarımın ne kadar mekanik avantajı sağlayabileceğini yabana atmamak lazım. Her iki silahta da mandal ve manivelaların gövdeye mümkün olduğunca bitişik olarak imal edilmiş küçük parçalardan olduğunu görüyoruz. Bu da silahların herhangi bir kılıftan süratlice çekilebilmelerine katkı sağlıyor. Yalnız steyr’ın şarjör yayında oldukça büyük bir baskı var. Bu belki besleme kaynaklı tutukluk oranını azaltıyor olabilir fakat belirtmeliyiz ki sürgü bırakma mandalına ve şarjör bırakma düğmesine müdahale ederken oldukça sert basmak gerekiyor.

Steyr M40-A1

Bu belki kazara şarjör düşürme gibi düşük ihtimalli bir kazanın önüne geçebilir lakin sürgü gerideyken yağlı ellerle yakalanırsanız muhtemelen Glock’ta hızlı müdahale şansınız daha fazla olacaktır! Steyr ise silahın köşeli hatlarından yararlanmış ve bu durumu minimuma indirmek adına Glock ile aynı boyutlara sahip üst kızak tutma manivelasını biraz açılı olarak tasarlamış olup bu açı silahın yüzey pürüzüne ciddi bir etkide bulunmuyor. Unutmadan ekleyelim ki Steyr’ın polimer gövdesinin et kalınlığı belki bir .40 kalibre için ideal gibi görünse de 9mm için kesinlikle fazlaya kaçmış olup gövdeye entegre metal parçalar ve kilitler için de aynısını söylemek mümkün.

Steyr’ın A1 serisinin .40 kalibre üyelerinden S40 ve M40

Ayrıca her iki model ile ilgili müjdeleyelim ki eğer bu silahları beğendiyseniz ve tam boy ya da sub compact cinsinden arıyorsanız Steyr; S40-A1 (subcompact), M40-A1(compact) ve L40-A1(tam boy) olmak üzere ve Glock da G27(subcompact), G23(compact) ve G22(tam boy) olmak üzere üçer farklı boyda mevcut. Hatta Steyr C40 e S40 olmak üzere iki subcompact tipi sunuyor. Bunlardan biri(S40) aynı Glock 27 gibi ufak kabza ufak boy olup diğeri(C40) tam boy kabza fakat kalanı subcompact boy. Bu da her atıcının avcuna göre bir M1 serisinin mevcut olduğu anlamına geliyor! Bununla beraber Her iki tabancada da çeşitli renk ve desen seçeneklerinde aksesuar ve alt gövde bulabilmeniz mümkün, fakat Steyr’ın yedek parça ve aksesuar pazarı Glock’un yakınına bile yetişemeyecek cinsten. Olsun! Siz de Steyr’ınızı alır ve yanları parlak geri kalanı mat siyah olan Duo-tone modelini alarak son derece şık bir tabancaya sahip olabilirsiniz! Steyr’ın açılı sürgü tutma manivelası ve estetik trapezoid nişangahları açıkça görülüyor.

NİŞAN TERTİBATI VE FİZİKSEL ÖZELLİKLER

Elbette ki piyasada fosforlu, trityumlu ya da fiber optikli olmak üzere çeşitli atış sonrası aksesuarlara rastlamak mümkün fakat silahları direk kutudan çıkan nişangahları ile karşılaştırmamız gerekiyorsa eğer Steyr’ın geometrisinin ilk görüşte cezbettiğini belirtmeliyiz! Trapezoid nişangahlar, önde bir üçgen arpacık ve arkada biribirine bakan yamuk şeklinde iki gezden oluşuyor. Stres atışlarında da hızlı nişan alması kolay olduğu gibi hassas nişan alınması söz konusu olduğu zaman ince arpacık ucu ve dar gez aralığı ile de tüm hassasiyeti gözünüzle ayarlamanıza imkan tanıyor.

Tabi Glock tipi standart kare nişangahlar ve 3 nokta sistemi seçmek de mümkün. Nişangah piyasasında Steyr daha fazla opsiyon sunuyor gibi gözükse de toplam yedek parça ve aksesuar piyasası Glock’un bütün markalara nal toplattığı bir husus. Glock bu durumu kesinlikle yenilikçi polimer gövdeli tabanca sanayisine ilk giren markalardan biri olmaya borçlu. Glock poligonal bir namluya sahip iken Steyr için de “düz yiv set” demek pek doğru olmaz. Nitekim Steyr’ın yiv ve set kanalları dikdörtgen şekle sahip olmayıp keskin köşeleri kırılmak suretiyle imalatı kolay ve balistik özellikleri poligonal namludan hallice bir şekle gelmiş. Her iki silahta da picatinny kızağın unutulmamış olması artık bahsetmeye bile değmeyecek ayrıntılardan! Silahların boy ve ağırlıkları gibi fiziksel verilerini değerlendiren teknik kartı incelemek ise silah severler için heyecanlı bir derbi maçını seyretmek gibi!

SONUÇ:

Glock’un “ucuza alabileceğinizin en iyisi” tahtını Steyr’ın alabileceği şüpheli olsa da iki tabancayı yedek parça, aksesuar ve yaygınlık gibi etkenlerini düşünmeden, saf mekanik olarak değerlendireceğiz. “Saf İşlev” isteyen bireyler için Glock halen tahtını koruyor fakat alacağı silah ile uzun zaman geçirmeyi düşünen ya da sırf “kendi tabancam sapasağlam, kaya gibi, evladiyelik olacak!” diyen kişiler için Steyr’ın değil sırf polimer gövdelileri, bazı metal gövdeli silahları bile geride bıraktığını söyleyebiliriz! Steyr uzun ömürlü ve kalın parçaları ile adeta bir “lüks” Glock ayarında olmasına rağmen tabancadan beklenen işlev ve vazgeçemediğimiz estetik / marka takıntılarımız tamamen sizlerin seçimi!

Glock 23 GEN 4

Modeli: Glock 23

Çap: .40 Samp;W

Namlu Boyu: 102 mm

En: 30 mm

Boy: 187 mm

Yükseklik: 127 mm

Boş Ağırlık: 670 gr

Fişek kapasitesi: 13+1

Malzeme: Sürgü çelik, gövde polimer

Şarjör malzemesi: Çelik

Kabza: Değiştirilebilir Sırtlı

Tetik ağırlığı: 2.5 kg (fabrika beyanı)

Tetik çekme mesafesi: 12.5 mm

Tetik mekanizması: Tek hareketli

Steyr M40-A1

Modeli: Steyr M40-A1

Çap: .40 Samp;W

Namlu Boyu: 102 mm

En: 30.5 mm

Boy: 178 mm

Yükseklik: 136 mm

Boş Ağırlık: 766 gr

Fişek kapasitesi: 12+1

Malzeme: Sürgü çelik, gövde polimer

Şarjör malzemesi: Polimer

Kabza: Sabit

Tetik ağırlığı: 2.5 kg (fabrika beyanı)

Tetik çekme mesafesi: 6.35mm

Tetik mekanizması: Tek hareketli

The post Büyük .40 SW Çarpışması! Steyr M40-A1 – Glock 23 appeared first on Tabanca ve Tüfek.

The post Polimerin Gücü: Steyr TMP appeared first on Tabanca ve Tüfek.